Terug home Informatie & inspiratie Actueel Wat is een Hoax en hoe herken ik het?

Wat is een Hoax en hoe herken ik het?

Geschreven op dinsdag 13 augustus 2019

Een Hoax is een Engels woord voor broodjeaapverhaal, vals gerucht, oplichting, nep of bedrog. Het is de bedoeling dat een Hoax online doorgestuurd wordt. Niemand weet precies waar het woord vandaan komt, maar waarschijnlijk komt het bij het woord Hocus Pocus vandaan. Een Hoax is vaak een verzinsel, nepnieuws of een grap.

Er zijn niet perse kwade bedoelingen, maar het kan wel gevolgen hebben. Mensen kunnen verkeerd geïnformeerd zijn en daardoor verkeerde beslissingen maken. Er kunnen vooroordelen bevestigd worden, waardoor mensen tegen elkaar opgejut kunnen worden.

Soms wordt een hoax gebruikt als grap, soms als test om te zien of mensen erin trappen. Maar een Hoax kan ook gebruikt worden om angst of paniek te zaaien. Een Hoax werd vroeger vooral via de email doorgestuurd. Nu sturen mensen ze vaak door op Social Media.

Voorbeelden van Hoax-berichten

De Facebook foto Hoax

Mensen delen massaal het bericht op hun tijdlijn waarin ze verklaren geen toestemming te geven om foto’s en informatie met Facebook te delen. Waarschijnlijk is deze Hoax als grap bedacht door iemand die wilde zien hoever het bericht zou komen.

Hoax met kinderen

Zielige kinderfoto’s met verhalen dat het kind een niertransplantatie nodig heeft en dat er 1 dollar voor een like gegeven wordt. De foto’s worden gewoon van internet geplukt en er wordt een zielig verhaal bij gezet om likes te krijgen van mensen. Dit soort Hoax berichten zijn schadelijk. Deel deze nooit. De kinderfoto’s worden zonder toestemming erbij gevoegd. Ze circuleren dan jarenlang op internet met een verschrikkelijk verhaal eraan vast. Dit is kan heel naar zijn voor het kind en de familie.

De frauduleuze Hoax

Krijgt u een bericht dat u een bon kan winnen? Of vliegtickets van KLM kan winnen? Dit zijn allemaal Hoax-berichten die er vaak op ingericht zijn om u uw gegevens te laten invullen. Deze gegevens worden daarna verkocht en u krijgt steeds meer spam in uw mailbox.

Hoe herkent u een Hoax?

Het kan soms moeilijk zijn om een Hoax te herkennen. Toch kunt u met de volgende tips het gros van de Hoax-berichten herkennen.

  1. Let op het taal gebruik en spelfouten
    Twijfel aan berichten die vol met spelfouten staan. Meestal wordt het in een andere taal bedacht en dan via Google Translate vertaald. Dit gaat altijd gepaard met fouten.
  2. Schreeuwerig
    Als het een nepnieuwsbericht is, is het vaak een nieuwsbericht dat heftige emoties oproept. Zo erg dat u direct geneigd bent om het te delen. De tekst is schreeuwerig en gebruikt veel hoofdletters.
  3. Er wordt iets van u gevraagd
    Het kan zijn dat ze vragen het bericht te delen, te liken, te kopiëren en in uw status-update te plakken of door te sturen. Vaak wordt er ingespeeld op uw emotie. U wordt bang gemaakt of er wordt medelijden of woede opgewekt zodat u eerder geneigd bent om te doen wat er gevraagd wordt.
  4. Geen datum
    Meestal staat er geen datum bij omdat de bedenkers van de Hoax willen dat het bericht zo lang mogelijk blijft circuleren. In het bericht wordt er dus altijd een beetje vaag gedaan over de datum.
  5. Waar komt het bericht vandaan?
    Wie stuurt het en waar heeft die persoon het bericht vandaan? Ga eens op zoek naar de bron. Een slimme truc is een gedeelte of het hele bericht te kopiëren en in Google te zoeken. De meeste Hoax circuleren al jaren rond. Wanneer het een bekende Hoax is zal u er snel genoeg meer over vinden. Er zijn bloggers die er een zaak van maken om alle Hoax-berichten te ontmaskeren. Dus dit is vaak een redelijk betrouwbare manier om de betrouwbaarheid te checken.
  6. Gezond verstand
    Alles wat te mooi lijkt om waar te zijn? Dat is het vaak ook. Dus nee die vliegtickets van KLM? Die krijg je niet door een bericht te delen.

Kunt u de uitkomst ergens checken? Bijvoorbeeld heeft het zieke kind het geld ook gekregen? Zo niet dan weet u vrijwel zeker dat het een Hoax is. Gebruik uw gezonde verstand en  geloof niet alles op het internet.

Handige links

Je hebt ook handige websites waar Hoax-berichten verzameld worden. Hier kunt u zien of het bericht dat u verdenkt er tussen staat. Hoax-wijzer is een site die Nederlandstalige Hoax-berichten checkt en ook voorlichting geeft.

Waarschuw uw vrienden

Als u ziet dat een vriend(in) een Hoax post? Zet er dan met koeienletters het woord HOAX onder. Op deze manier is iedereen gewaarschuwd. Uw vriend(in) haalt het berichtje misschien wel van Facebook af en zo niet dan zijn de mensen die het bericht zien gewaarschuwd en zullen ze het niet snel meer delen.

Interessante links bij dit artikel:

Eline Bodbijl

Eline Bodbijl is Hoofd marketing bij Woonz.nl